Waarom een interview bij inhuur via DAS?

Thomas de Jong
28 november 2017

Is het interview wel rechtmatig bij het Dynamisch Aankoopsysteem (DAS)? Hoort inhuur nog wel in de categorie ‘algemeen beschikbaar’? Er is het afgelopen jaar veel te doen geweest om het Dynamisch Aankoopsysteem (DAS). De mogelijkheden om een DAS te gebruiken zijn in de gewijzigde Aanbestedingswet (2016) verbreedt, terwijl 2B-diensten werden afgeschaft. Dit zorgde ervoor dat veel aanbestedende diensten zijn overgestapt van een inhuurmarktplaats naar een DAS. In de wet staat dat een DAS ingezet mag worden voor ‘gangbare aankopen van werken, leveringen en diensten, waarvan de kenmerken wegens algemene beschikbaarheid op de markt voldoen aan zijn behoeften.’ Binnen het DAS voor inhuur wordt echter ook veel gebruik gemaakt van het ‘interview’. Hier is discussie over ontstaan. 

Het NIC heeft, via opdrachtgevers, inmiddels zo’n 15 DASsen in beheer. Hierbij is bij vrijwel alle uitvragen gebruik gemaakt van het interview als subgunningscriterium. Dat schrijft Roy Kleijkers, Aanbestedingsjurist bij Het NIC, in een reactie. Is dat onrechtmatig? Kleijkers vindt van niet. “Door het inventief en zo objectief mogelijk toepassen van het subgunningscriterium is het goed mogelijk om de afleidende aspecten van een persoon, die subjectiviteit kunnen veroorzaken, te herkennen, te abstraheren en niet mee te nemen in de beoordeling.” Hierbij stelt de aanbestedingsjurist wel dat het interview slechts een subgunningscriterium is en een deelweging heeft in de beoordeling. “Alle subgunningscriteria samen beoordelen de kundigheid van een persoon in relatie tot de opdracht.”

Interview volgens Aanbestedingswet
De Aanbestedingsjurist ziet daarnaast ook in de Aanbestedingswet geen bezwaren voor het gebruik van het interview binnen het DAS. Het Expertisecentrum Aanbesteden PIANOo stelde eerder in een handreiking dat een interview niet voor de hand ligt bij gangbare aankopen. Dit mist volgens Kleijkers echter wettelijke grondslag. “In 2003 heeft het HvJ EU bepaald in het Wienstrom-arrest dat aanbestedende diensten een grote keuzevrijheid hebben voor wat betreft de bepaling van subgunningscriteria. Zolang er een verband is met het voorwerp van de opdracht, mag de aanbestedende dienst zelf vorm geven aan de opzet van gunningscriteria.”

PIANOo stelt in de handreiking bovendien dat ‘een mondeling interview sowieso niet is toegestaan op grond van artikel 2.145 van de aanbestedingswet’. Dit artikel betreft volgens Kleijkers echter alleen procesmatige voorschriften. “Nergens wordt gerept over de inhoud, laat staan de wijze waarop moet worden omgegaan met de keuze voor bepaalde (sub)gunningscriteria.”

De ‘klik’
Frederik van Dijken, consultant bij Het NIC, vervolgt dat een papieren aanbesteding bij inhuur het gedeelte mist hoe iemand overkomt, of de klik er is en of je iemand vertrouwt. Dat vind je terug in het interview. “Deze gevoelskwesties staan echter haaks op de beginselen van aanbesteden. Het is een grijs gebied. Toch hoor ik meer commentaar uit de markt en van aanvragers op het schriftelijke deel van het DAS, dan op het gebruik van interviews. Om de rangorde te bepalen moet je namelijk op zoek gaan naar eisen en wensen die je op papier goed kunt beoordelen. Als je een opleidingsniveau eist, dan is dit makkelijk te controleren. Bij het eisen van competenties wordt dit een stuk moeilijker. Hoe beoordeel je communicatieve vaardigheden als je de kandidaat nog nooit ontmoet hebt? Je kunt een plan van aanpak voor competenties vragen, maar de beoordeling blijft lastig.”

Rechtmatig
Zolang je de geldende wet- en regelgeving in acht neemt, is het gebruiken van een DAS voor inhuur volgens Het NIC rechtmatig. Het DAS brengt volgens Van Dijken veel voordelen mee ten opzichte van het alternatief: een raamovereenkomst. “Je hoeft het systeem slechts één keer in te stellen. Leveranciers melden zich aan en worden gecontroleerd op een aantal instapcriteria. Zo creëer je direct een kaartenbak van potentiële leveranciers. Na de instellingstermijn van 30 dagen kan je voortdurend opdrachten uitzetten, waar deze leveranciers op kunnen inschrijven. Nieuwe marktpartijen kunnen zich blijven aanmelden voor het systeem, waardoor je ook nieuwe, innovatieve bedrijven een kans geeft. Tot slot krijg je door het gebruik van een DAS tevens marktconforme prijzen.”

Lees ook:

Gemeente Utrecht: “Het DAS zorgt voor marktwerking”

Rechtmatigheid van inhuren via een DAS